Bedensel Engelliler Ölçme ve Değerlendirme

Bedensel Engelliler Ölçme ve Değerlendirme

Ölçme ve değerlendirme Modülü

ÖLÇME VE değerlendirme 

ölçme, bireylerin belirli özelliklere sahip olup olmadığının, sahipse sahip olu derecesinin belirlenerek sonuçların sembollerle ve sayı sembolleri ile ifade edilmesidir. değerlendirme ise ölçme sonuçların bir ölçütle kıyaslayarak ölçülen nitelik hakkında bir karara varma sürecidir. ölçme, bir betimleme (tanımlama) işlemidir. değerlendirme ise bir yargılama işlemidir ve ölçme sonucunun bir ölçütle karşılaştırılmasına dayanır. ölçme sonucunu amacımıza göre yorumlamak; tamamen, kısmen, yeterli, yetersiz şeklinde bazı HÜKÜMLERe ulaşmak bir değerlendirmedir. Örneğin, bireyin bir dakikalık sürede kaç kelime okuduğunun saat tutarak tespit edilmesi ölçme işlemidir. Bireyin yaşı, zihinsel performansı, daha önce almış olduğu eğitim göz önünde bulundurularak okuma becerisinin (akranlarının ortalama bir dakikada okuduğu kelime sayısına göre) geri, normal ya da ileri olduğu kararına varmak ise değerlendirmedir. ölçme ve değerlendirme iki kavramdır. Bu iki kavram, öğretim süreci ile çok yakından ilgilidir. değerlendirme, öğretim sürecinin son evresidir ve öğretim için gerekli olan bir etkinliktir. ölçmenin en az üç aşaması vardır:

ölçülecek bir niteliğin olması

niteliğin gözlenebilmesi

Amaca uygun sayı ve sembollerle gösterilmesi

eğitimin her alanında ölçme ve değerlendirme olmak zorundadır. Aksi takdirde eğitim sonucunda yeterli bilgi ve becerinin kazandırılıp kazandırılamadığı ya da ne kadar kazandırıldığı, uygulanan eğitim Programının başarıya ulaşıp ulaşmadığı belirlenemez.

Özel eğitimde ölçme Ve değerlendirme 

Özel eğitime gereksinimi olan birey için ölçme ve değerlendirme; Programın öncesinde, öğretim anında ve öğretim sonrasında sürekli olarak kullanılır. Özel eğitimde ölçme ve değerlendirmenin amaçları şunlardır:

Bireyin yeterli ve yetersiz olduğu alanları belirlemek

eğitim Programları hazırlamak ve etkisini ölçmek

Bireyin gelişimini her aşamada değerlendirmek

Bireyin gelişimine yönelik geri bildirimde bulunmak

öğrenme güçlüklerini belirlemek

öğretimin ve öğretim materyallerinin etkinliğini belirlemek

Gelecekteki öğrenme süreçlerini planlamaya veri sağlamak

Bireyin bir konuyu öğrenmeye ne kadar hazırlıklı olduğunu belirlemek

Bireyin programda belirtilen kazanımlara ulaşmas aşamasındaki süreci takip etmek ve denetlemek

öğretim sonucunda bireyin ulaştığı en son düzeyi belirlemek

Bedensel Engelliler Destek eğitim Programı’ndaki ölçme ve değerlendirme süreci; kaba değerlendirme, öğretim öncesi değerlendirme, öğretim sürecini (ders saati) değerlendirme, son değerlendirme ve öğretim sonrası (dönem sonu) değerlendirme aşamalarından oluşmaktadır. Her bir aşamada değerlendirmeye başlamadan önce bireyin fiziksel ihtiyaçları (yemek, tuvalet vb. ) mutlaka giderilmelidir. Bireyin ailesinden kapsamlı bir hikye alınmalı ve bu hikaye aşağıdaki bilgileri içermelidir.

Doğum öncesi, doğum ve doğum sonrasına ait bilgiler

öz geçmiş ve soy geçmişi

Kullandığı ilaçlar

Geçirdiği cerrahi yaklaşımlar

Eşlik eden diğer bozukluklar

Kullandığı cihaz ve diğer yardımcı araç ve gereçler

Aşamalara yönelik ayrıntılı açıklamalar aşağıda verilmiştir. 

değerlendirme amacı ile Kullanolabilecek diğer Yöntemler 

a. Kişisel bilgiler ile hastalığın geçmişi hakkında bilgiler alınması

b. çocuğun yapabildikleri ve yapamadıkları hakkında bilgi alınması

c. çocuğun ailesi ile birlikte Programın uygulanacağı odada gözlenmesi

d. çocuğun doğal ortamında ve oyun oynarken fonksiyonel hareketlerinin gözlenmesi

e. Aileye, gözlem sonuçlar ve uygulanacak destek eğitim Programı ile ilgili bilgi verilmesi

f. Kaba Motor Sınıflandırma Sistemi (GMFCS)

g. Refleks gelişimin değerlendirilmesi

h. Kas sertliçinin (tonus) değerlendirilmesi

i. Duru (postür) ve kas iskelet sisteminin değerlendirilmesi

j. Fonksiyonel hareket kapasitesinin değerlendirilmesi

k. Gerekli yardımcı araç gereç ve cihaz (ortez) yönünden değerlendirilmesi

l. “Ayres Güney Kaliforniya Duyu Bütünlüğü” testleri kullanılabilir.

Kaba değerlendirme

Özel eğitim değerlendirme Kurulu tarafından destek eğitime ihtiyacı olduğuna dair karar alınmış birey için seçilen eğitim ve ilgili kazanımlar, aile ile iş birliği içerisinde bireyin öncelikli ihtiyaçları doğrultusunda, bireyselleştirilmiş eğitim plan (BEP) hazırlamak amacı ile yapılacak olan yüzeysel değerlendirmedir.

Kaba değerlendirme, Kaba Değerlendirme Formu ile yapılır .

Kaba Değerlendirme Formu’nda de bulunan tüm kazanımlar”Bildirimler” sütununa yazılmalıdır.

Kaba değerlendirme yapılırken bireyin kazanım hangi derecede yaptığına değil yapıp yapmadığı ya da bilip bilmediğine bakılmalıdır. Bireyin sorulara ya da yönergelere doğru cevabı “+” , yanlış ya da eksik cevabı “-” olarak Kaba Değerlendirme Formu’nda Evet/Hayır sütununa işaretlenmelidir.

Formda bulunan”Açıklamalar” sütununa ise bireyden tepki alınmadığı takdirde aileden alınan bilgiler, değerlendirme yapılırken farklı bir yönerge kullanıldıysa kullanılan yönerge hakkında açıklamalar yazılmalıdır.

değerlendirme yapılacak ortam bireye uygun şekilde (sesi, masa vb. ) düzenlenmelidir.

değerlendirme yapılırken bireyin tüm tepkilerine uygulayıcının tepkisiz kalması gerekir. Ancak bireyin değerlendirme sürecinde kurallara uyması, göster denildiğinde göstermesi, söyle denildiğinde söylemesi, araçlara bakması, araçları dizmeye ve kaldırmaya yardım etmesi, çalışmaya uygun oturmas ve uygun davranışlarda bulunması gibi olumlu davranışları pekiştirilmelidir.

değerlendirme süresince soru yönergeleri tutarlı bir şekilde verilmeli ve uygulayıcının ses tonu, pekiştirirken kullandığı ses tonundan ayırt edilmelidir.

öğretim öncesi değerlendirme

Kaba değerlendirme sonucunda bireyin BEP’ ine seçilen kazanımların öğretimine başlamadan önce hangi basamakta olduğunu belirlemek amacı ile yapılacak olan ayrıntılı değerlendirmedir.

Değerlendirilecek öğretim amaçları; ölçülebilen, gözlenebilen bir performans veya somut bir ürünle sonuçlanmalıdır.

Ana yönergeler verilirken hangi yönlendirmeleri uygulayıcının sağlayacağı, değerlendirme yapılırken hangi kısıtlamaların etkili olduğu ve uygulanabilir materyaller belirtilmelidir.

Beceri ya da kavram birey tarafından kazanılacak ya da gerçekleştirilecek adımlara ayrılır ve sıralanır. Bu adımlar bireyin yeteneğine dayalı olarak çok küçük ya da büyük olabilir (kavram ve beceri analizleri).

Ele alınan beceri, kavram ya da disiplin alanına ilişkin konunun analizi yapılırken konu küçük alt basamaklara ayrılmal , konunun önce yapılandan sonra yapılana veya sonra yapılandan önce yapılana vb. hangi yöntemle yapılacağı belirtilmelidir.

Her bildirimle ilgili farklı materyaller hazırlanmalıdır.

çalışma sırasında uyulmas gereken kurallar belirtilmelidir.

değerlendirme öğretilmesi planlanmış olan davranışların daha önceden öğrenilmiş olup olmadığını saptamak amacıyla hazırlanmalıdır.

Bildirim, ölçüt ve sorulardan oluşan bir form hazırlanmalıdır.

Analizi yapılan becerinin ya da kavramın her basamak ve varsa alt basamakları”Performans Kayıt Tablosu”nun”Bildirimler” bölümünü oluşturmalıdır.

Bildirimler oluştuktan sonra ölçüt belirlenmelidir. ölçüt, bildirimin asgari hangi düzeyde gerçekleştirilmesigerektiğini belirtmelidir. Bu programda % 100’e karşılık gelen ölçüt”3” tür.

Bildirimlerin belirlenen ölçüt düzeyinde gerçekleşip gerçekleşmediçini belirlemeye yönelik sorular ya da yönergeler hazırlanmalıdır.

değerlendirme yapılacak ortam bireye uygun şekilde (sesi, ışık, masa vb. ) düzenlenmelidir.

değerlendirme yapılırken bireyin tüm tepkilerine uygulayıcının tepkisiz kalması gerekir. Ancak değerlendirme sürecinde kurallara uyduğu, göster denildiğinde gösterdiği, söyle denildiğinde söylediği, araçlara baktığı, araçları dizmeye ve kaldırmaya yardım ettiği, çalışmaya uygun oturduğu ve uygun davranışlarda bulunduğu gibi birey olumlu davranışları için pekiştirilmelidir.

uygulayıcı, değerlendirme süresince soru yönergelerini tutarlı bir şekilde vermeli ve ses tonunu pekiştirirken kullandığı ses tonundan ayırt etmelidir.

öğretim sürecini (Ders Saati) değerlendirme

Bireyin öğretim öncesi değerlendirmesi yapılan beceri, kavram ya da disiplinin hangi basamakta olduğunun belirlenip öğretime başladıktan sonra izlenecek yol ve her ders saati öğretiminin sonunda bireyde görülen gelişmelerin ayrıntılı değerlendirilmesidir.

öğretim sürecini değerlendirmede öncelikle ele alınan becerinin analizi yapılarak Kaba Motor Fonksiyon değerlendirme ölçüt (GMFM) kriter alınarak alt basamaklara ayrılmış olup her basamak 0 ile 3 arasında puanlanacaktır. (0: Başlatamaz. 1: Bağımsız olarak

başlatır. 2: Kısmen tamamlar. 3: Bağımsız olarak tamamlar.) önce Motor Becerilere ait Modüllerde de aynı puanlama sistemi kullanılacaktır.

öğretim sürecini değerlendirme sonuçları, her ders saati sonunda Performans Kayıt Tablosu’nda yer alan”öğretim sürecini değerlendirme” sütununa uygulayıcı tarafındanişaretlenir.

Bir aylık eğitim süresinin sonunda birey için Performans Kayıt Tablosu’nun alt kısmında yer alan”Aile Bilgilendirme” Bölümüne, o ay içerisinde çalışılan kazanımın öğretimi ve kalıcılığının sağlanabilmesi için evde yapılacak tekrarlar ile ilgili açıklamalarda bulunulacaktır.

Performans Kayıt Tablosu’nda kazanımların gerçekleşme süresine bağlı olarak birden fazla kazanım da gösterilebilir. Bir ay içerisindeki öğretimi yapılan kazanımların tamamı, o aya ait Performans Kayıt Tablosu’nda gösterilecektir.

Performans değerlendirme Tablosu’nun bir nüshas ay sonunda imza karşılığı veliye teslim edilecektir. Formun asl ise bireyin dosyasında saklanacaktır.

Her aya ait Performans Kayıt Tablosu ile Dönem Sonu Bireysel Performans Değerlendirme Formu’nun bir nüshası, veli tarafından bir sonraki inceleme için RAM’a gelindiğinde teslim edilecektir.

Son değerlendirme 

Beceri öğretimine yönelik seçilen kazanımlarda, öğretim sürecinin son ders saatinde yapılan değerlendirme, son değerlendirmesi olacaktır. Bu nedenle ayrı bir form hazırlanmasına gerek yoktur. Son ders saatinde kullanılan form son değerlendirme formu olarak belirlenmiştir.

öğretim Sonu (Dönem Sonu) değerlendirme

öğretim Sonu (dönem sonu) değerlendirme, Dönem Sonu Bireysel Performans değerlendirme Formu ile yapılır.

Dönem Sonu Bireysel Performans değerlendirme Formu; Özel eğitim Değerlendirme Kurulu’nca önerilen süre içerisinde kazandırılması amaçlanan kazanımlardan hangilerinin bağımsız olarak gerçekleştiği, hangilerinin öğretiminin başlanmasına rağmen gerçekleşmediği (öğretimine devam edilmesi gerektiği) ve hangi kazanımların öğretimine başlanmadığının gösterildiği ve gerekçelerinin yazıldığı formdur.

Dönem Sonu Bireysel Performans Değerlendirme Formu’nun üst kısmına destek eğitimi verilen bireyin adı soyadı, yaşı, eğitsel tanısı, öğretimin başlangıç ve biti tarihi yazılır.

Dönem Sonu Bireysel Performans Değerlendirme Formu’ndaki”Kazanımlar” başlığı altındaki sütuna; Özel eğitim değerlendirme Kurulunun birey için öğretim süresince kazandırılmasın hedeflediği (BEP’e alınan) kazanımlar maddeler hlinde işlenir.

Kazanımın öğretimine hangi ayda başlanmış ise o ay ile ilgili sütuna; kazanım bir ay içinde gerçekleşti ise”+”, sonraki aylarda devam ediyorsa (kazanım gerçekleşmedi ise)”-” olarak işaretlenir. Kazanımın gerçekleştiği aya”+” konur.

örnek “Ellerini orta hatta getirir.” kazanımına birinci ayda başlanmış ve davranış o ay içerisinde kazandırılmışsa birinci ayda ilgili kutucuğa”+”işareti konulur.

örnek “Ellerini orta hatta getirir.” kazanımına birinci ayda başlanmış ve davranış iki aylık sürede kazandırılmışsa (birinci ve ikinci ayda çalışılmış ve ikinci ayda bitmi ise) birinci aydaki ilgili kutucuğa”-” , ikinci aydaki ilgili kutucuğa”+”işareti konulur.

? Özel eğitim Değerlendirme Kurulu’nca belirlenen öğretim sürecinde kazandırılması hedeflenen (BEP’e alınan) kazanımlardan öğretimine hiç başlanamamış olan kazanım(lar) varsa gerekçeleri ile Dönem Sonu Bireysel Performans Değerlendirme Formu’ndaki RAM Bilgilendirme Bölümüne ayrıntılı olarak yazılır.

1. örnek istem dışı kasılmalar ve kontrolsüz hareketleri nedeni ile”Ellerini orta hatta getirir.” kazanımına başlanılamamıştır.

öğretim süresi sonunda gerçekleştirilen kazanımlar hakkında”RAM Bilgilendirme” Bölümüne Ayrıca açıklama yapmaya gerek yoktur.

Dönem Sonu Bireysel Performans değerlendirme Formu; öğretimi yapan uygulayıcı(lar) ve veli tarafından imzalanır. Öğretim süresi sonunda bireysel inceleme amacıyla rehberlik araştırma merkezine yeniden başvuru yapılırken Dönem Sonu Bireysel Performans değerlendirme Formu ve her aya ait Performans Kayıt Tablosu’nun bir nüshas veli tarafından RAM’a teslim edilir.

ölçme ve değerlendirme için hazırlanan form örneklerive örneklerle ilgili gerekli açıklamalar aşağıda verilmiştir.

BEDENSEL ENGELLİLER DESTEK EĞİTİM PROGRAMI

0 cevaplar

Cevapla

Want to join the discussion?
Feel free to contribute!

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir