TAKL�T Becerileri
N AMACI
Taklit becerilerini geliştirebilme
KAZANIMLAR
- Kaba motor becerileri taklit eder.
- önce motor becerileri taklit eder.
- Y�z ifadesini taklit eder.
- İki basamakl motor becerileri taklit eder.
- � basamakl motor becerileri taklit eder.
- Kurall grup hareketlerini taklit eder.
- �nl , �ns�z sesleri taklit eder.
- Heceleri taklit eder.
- çevresel sesleri taklit eder.
- Al�ak ve yüksek sesleri taklit eder.
- S�zc�kleri taklit eder.
- Nesneleri hareketleriyle ve sözcükleriyle taklit eder.
- tümceleri taklit eder.
- S�zc�klerden tümce oluşturur.
- tümceleri etkinliklerdekullanır.
N SÜRESİ
n süresi 500 ders saatidir.
n Uygulanması �le şlgili Açıklamalar
- Motor taklit becerileri hiyerar�ik bir sıra izlemekle birlikte bireyin performansına bağlı olarak kendi içindeki sıralama değiştirilebilir.
- Nesneli kaba motor becerileri taklidi öğretim sürecinde kovaya k�p atma, oyuncak arabayı itme, �ubu�a halka takma, marakas sallama, sopayla trampete vurma, bebe�i �pme, �ay tabaşına �ay barda� koyma, tencere kapa� a�ma vb. beceriler çalışılmalıdır.
- Nesnesiz kaba motor becerileri taklidi öğretim sürecinde elle dize vurma, ayaş havaya kald�rma, Ayağa kalk�p oturma, eli/kolu havaya kald�rma, bay-bay yapma, ayak-ayaküst�ne atma, �p�c�k verme, uyuma, yemek yeme, su i�me, diş fırçalama vb. eylem taklitleri çalışılmalıdır.
- önce motor beceri taklidi öğretim sürecinde elle yumruk yapma,işaret parma��ylaişaret etme,işaret parma��yla vücut BÖLÜMlerine dokunma,işaret parma��yla �b�r elin avu içine dokunma, nanik yapma, parmak kald�rma gibi taklitleri çalışılmalıdır.
- Y�z ifadelerini taklidi öğretim sürecinde, �fleme, a��z a�ma, dil ��karma, dudaklar kavu�turma, dişleri birbirine vurma, �ks�rme, g�lme, başı hayır anlamında iki yana sallama, başı evet anlamında yukarı a�a� sallama, mutlu/özgün/�a�k�n/közgün vb. yüz ifade taklitleri çalışılmalıdır.
- İki basamakl motor becerileri taklit etme öğretim sürecinde iki basit hareketi doğru şekilde ve doğru sırada taklit etmesi gereklidir. örneğin: önce alk� yapar sonra Ayağa kalkar.
- � basamakl motor becerileri taklit etme öğretim sürecinde � basit hareketi doğru şekilde ve doğru sırada taklit etmesi gereklidir. örneğin: önce alk� yapar sonra Ayağa kalkar daha sonra parma��n ��klatür.
- İki ve � basamakl motor becerileri taklit etme öğretim süreci desenlenirken bireyin performansına göre nesneli ya da nesnesiz kaba motor, ince motor, yüz hareketi/ifadesi taklitleri karşı�k olarak sunulabilir.
- Grup içinde motor taklit becerilerini öğretim sürecinde bireyin kazanm� olduğu taklit becerileri grup içerisinde ve grupla birlikte yapması amaçlanmalıdır.
- Motor taklit becerilerinin öğretimi yaygın gelişimsel bozukluklar yelpazesinde yer alan bireylerin ortak dikkat, dikkatin Süreklili�i, organizasyon, el-göz koordinasyonu, beden algıs , bo�luk algıs (uzamsal algı) vb. becerilerin geliştirilmesinde önemlidir.
- Nesneli kaba motor becerileri öğretim sürecinde mümkün olduğunca bireyin bildi�i, Tanıdığı nesnelerden yola ��k�larak, birey için ilgi ve dikkat �ekici materyaller kullanılmalıdır.
- Taklit becerilerinin genelle�tirilmesi ve günlük hayatta da kullanılması için bireye ev ortamında da benzer çalışmaların yaptürılması sağlanmalıdır.
- SÖZEL taklit becerileri ndeki kazanımlar kendi içinde hiyerar�ik bir sıra izlemektedir.
- öğretim yapılan ortam, bireyin dikkat düzeyine uygun şekilde yapıland�r�lmalıdır.
- �nl -�ns�z sesleri taklit etme öğretim sürecinde bireyin çıkardığı seslerden başlanmalıdır.
- �nl -�ns�z sesleri taklit etme öğretim sürecinde bireyin çıkardığı seslerden başlanmalıdır.
- Seslerin seçiminde kolaydan zora, basitten karma���a doğru bir sıra izlenmelidir.
- Hece taklitleri öğretim sürecinde iki sesten başlan�p � ve daha fazla sesten oluşan heceleri taklit etme çalışılmalıdır.
- çevresel sesleri taklit etme öğretim sürecinde hayvan, ta��t, ev aletleri ve do�a vb. sesleri taklit etme çalışılabilir.
- Al�ak ve yüksek sesleri taklit etme öğretim sürecinde �nl sesler arasındaki ge�işlerden başlan�p hece ge�işleri ile devam edilmelidir ( aaa-ooo, eee-ooo, �� -uuu, iii�� , baa- boo, bee-b� , b� -buu gibi).
- S�zc�kleri taklit etme öğretim sürecinde bireyin alıcı dilinde var olan sözcüklerle başlanmal daha sonra yeni sözcüklere geçilmelidir.
- Nesneleri hareketleriyle ve sözcükleriyle taklit etme öğretim sürecinde, nesnelerin hareketleri ve o nesneye ait ses ya da sözcükleri taklit etme birlikte çalışılmalıdır (telefonu kald�r�p Alo deme, davula vurup g�m deme gibi).
- C�mle ya da cümlecikleri taklit etme öğretim sürecinde bireyin taklit ettiği sözcüklerden oluşan cümlelerden başlanmal daha sonra yeni cümlelere geçilmelidir.
- Bildi�i sözcükleri bilmedi�i sözcüklerle birleştirip oluşturduğu yeni cümlelere motor hareket yaparak sembolik oyun içinde kullanma öğretim sürecinde araba, s�r; araba s�r ya da bebek, uyut; bebek uyut gibi tümceler motor hareketleri ile birlikte kullanılabilir.
- SÖZEL taklit becerilerinin genelle�tirilmesi ve günlük hayatta da kullanılması için bireye ev ortamında da benzer çalışmaların yaptürılması sağlanmalıdır.
- SÖZEL taklit becerilerinin öğretim sürecinde ses kayıt cihaz , bilgisayar yazılımlar ve video kayd gibi materyaller kullanılabilir.
- Motor taklit becerilerinin öğretiminde kullanılabilecek yöntem ve tekniklerden bazılar şunlardır:
- Sabit bekleme süreli öğretim yöntemi
- Artan bekleme sureli öğretim yöntemi
- davranış öncesi ipucu ve s�nama yöntemi
- davranış öncesi ipucu ve silikle�tirme yöntemi
- A�amal yardımla öğretim yöntemi
- E�zamanl ipucu öğretim yöntemi
- �pucunun giderek azalt�lmas�yla öğretim yöntemi
- Ayr�k denemelerle öğretim yöntemi
- Do�al dil yaklaşım yöntemi
- Sa�alt�c dil yaklaşım yöntemi
- Video modeliyle öğretim
N SÜRESİ
A. MOTOR TAKL�T ÇALIŞMALARI
- Kaba Motor
- önce Motor
- Y�z �fadeleri
B. GRUP HAREKETLER�N TAKL�T ÇALIŞMALARI
C. SÖZEL TAKL�T ÇALIŞMALARI
- Ses
- S�zc�k
- C�mle
MODÜLDE ÖLÇME VE DEĞERLENDİRME
Bu mod�lde ölçme ve Değerlendirme süreci; kaba Değerlendirme, öğretim öncesi Değerlendirme, öğretim sürecini (ders saati) Değerlendirme, son Değerlendirme ve öğretim sonrası (dönem sonu) Değerlendirme aşamalarından oluşmaktadır. Bu aşamalar�n her biri ile ilgili birer örnek ve örnek ile ilgili açıklamalar aşağıda verilmiştir.
A. Kaba Değerlendirme
- a.
- Taklit becerileri değerlendirilirken Kaba Değerlendirme Formu'nda bağımsız olarak yapılan beceriler (+), bağımsız olarak yapılamayan beceriler (-) olarakişaretlenmelidir. Açıklama bölümüne ise Değerlendirme sırasındaki gözlemler yazılmalıdır.
- b.
- Kaba Değerlendirme Formu'na kayıt yapılırken bireyin tepkilerine müdahale edilmemeli ve yardımda bulunulmamalıdır.
- c.
- Kaba Değerlendirme sonucunda aile ile iş birliği yapılarak BEP hazırlanmalıdır. . Kaba Değerlendirme formunda tüm kazanımlara yer verilmelidir.
- B.
- öğretim öncesi Değerlendirme
- a.
- öğretim öncesi Değerlendirme sonuçlar , Performans kayıt Tablosu'nda yer alan öğretim öncesi Değerlendirme sütununaişaretlenmelidir.
- b.
- yapılan kaba Değerlendirme sonucunda kaba motor becerileri taklit eder ve sözcükleri taklit eder kazanım yetersiz olduğu ve bağımsız olarak yapılamadığı varsayılarak bir örnek hazırlanmıştır.
- c.
- öğretim öncesi Değerlendirmede öncelikle ele alınan Kaba motor becerileri taklit eder. ve S�zc�kleri taklit eder. kazanım analizi yapılarak alt basamaklara ayrılmıştır.
. öğretim öncesi Değerlendirme sütununa kaba motor becerileri taklit etme ve sözcükleri taklit etme ile ilgiliişaretleme yapılırken her bir alt basamak için bireye yönerge verilerek yapıp yapamadışına bakılır. Birey istenen beceriyi gerçekleştirirse forma (+) , gerçekleştiremiyorsa (-) olarakişaretlenir.
C. öğretim sürecini Değerlendirme
- a.
- öğretim sürecini Değerlendirme sonuçlar , her ders saati sonunda Performans kayıt Tablosu'nda yer alan öğretim sürecini Değerlendirme sütununaişaretlenir.
- b.
- öğretim öncesi Değerlendirme sonucunda bireyin bağımsız olarak yapamad�� Kaba motor becerileri taklit eder. ve S�zc�kleri taklit eder. kazanımının alt basamaklarından bağımsız olarak yapamadıkları üzerinde öğretim yapılacaktır.
- c.
- Her ders saati öğretiminin sonunda bireyin becerinin hangi basamağında kaldığı Performans kayıt Tablosu'na işlenir.
. Performans kayıt Tablosu'nun sonunda yer alan aile bilgilendirme bölümüne, kaba motor becerileri taklit etmede hem öğretiminin hem de kalıcılığının sağlanabilmesi için evde yapılacak olan tekrarlar ile ilgili açıklamalarda bulunulmu�tur.
d. öğretim süreci Değerlendirme sütununa kaba motor becerileri taklit ve sözcükleri taklit ile ilgiliişaretleme yapılırken her bir alt basamak için bireye yönerge verilir ve yapıp yapamadışına bakılır. Birey istenen beceriyi gerçekleştirirse ilgili sütuna (+) , gerçekleştiremiyorsa (-) olarakişaretleme yapılır.
. Son Değerlendirme
Taklit becerileri nde bulunan tüm kazanımlar için Performans kayıt Tablosu'nda öğretim süreci Değerlendirme basamakları gerçekleştiği (+ ya da B olarakişaretlendi�i) zaman farklı soru ve materyallerle ezbere yapılıp yapılmad���n Değerlendirmek amacıyla Son Değerlendirme Formu hazırlanmalıdır.
D. öğretim Sonras Değerlendirme
a. Bireyin gelişimi, öğretim sürecini Değerlendirme sonuçlarına uygun olarak her ay
sonunda Dönem Sonu Bireysel Performans Değerlendirme Formu'na i�lenmi�tir. b.Dönem Sonu Bireysel Performans Değerlendirme Formu doldurulurken kazanımın öğretimine hangi ay i�ersinde başlanmış ise ilgili sütuna, kazanım gerçekleşti ise +, kazanım gerçekleşmedi ise - olarakişaretlenir. gerçekleşmeyen kazanımın öğretimine bir sonraki ay içerisinde devam edilir, kazanım gerçekleştiyse + konur.
c.Dönem Sonu Bireysel Performans Değerlendirme Formu dönem sonunda Uygulayıcılar tarafından bireyin tekrar değerlendirilmesi için veli aracıl�� ile RAM'a günderilir.
. Özel Eğitim Değerlendirme Kurulunca önerilen süre sonunda birey için gerçekleştirilmesi amaçlanan kazanımlardan gerçekleştirilemeyen ya da öğretimi yapılamayan kazanımların gerekçeleri, ayrıntılı olarak: 1. öğretime hi başlanmad ise gerekçeleri 2. öğretime başlanmış olmasına rağmen kazanım gerçekleştirilemedi ise hangi alt basamakta kalınd�� RAM Bilgilendirme BÖLÜM�nde açıklanacaktür.
|